Kê khai sai thông tin khi mua bảo hiểm: hậu quả theo Luật Kinh doanh bảo hiểm
Theo Điều 22, bên mua bảo hiểm cố ý cung cấp thông tin không đầy đủ hoặc sai sự thật nhằm giao kết hợp đồng để được trả tiền bảo hiểm thì doanh nghiệp có quyền hủy bỏ hợp đồng, không trả tiền bảo hiểm, hoàn phí sau khi trừ chi phí hợp lý. Ngược lại, doanh nghiệp cố ý cung cấp sai thông tin thì bên mua được hủy hợp đồng và nhận lại phí đã đóng.
- 1. Nghĩa vụ cung cấp thông tin của hai bên Luật Kinh doanh bảo hiểm số 08/2022/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/01/2023, được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 139/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/01/2026). Ngày 13/3/2026, Văn phòng Quốc hội hợp nhất hai luật này tại Văn bản hợp nhất 31/VBHN-VPQH. Theo khoản 1 Điều 22, khi giao kết hợp đồng, doanh nghiệp bảo hiểm phải cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin liên quan đến hợp đồng và giải thích các điều kiện, điều khoản; bên mua bảo hiểm phải cung cấp đầy đủ, trung thực thông tin liên quan đến đối tượng bảo hiểm. Điểm a và b khoản 2 Điều 21 cũng nêu nghĩa vụ của bên mua: kê khai đầy đủ, trung thực mọi thông tin theo yêu cầu của doanh nghiệp; đọc và hiểu rõ điều kiện, điều khoản, quyền và nghĩa vụ khi giao kết.
- 2. Bên mua bảo hiểm cố ý khai sai Điều kiện áp dụng theo khoản 2 Điều 22: việc cung cấp thông tin không đầy đủ hoặc sai sự thật là cố ý và nhằm giao kết hợp đồng để được bồi thường, trả tiền bảo hiểm. Doanh nghiệp có quyền hủy bỏ hợp đồng bảo hiểm. Doanh nghiệp không phải bồi thường, trả tiền bảo hiểm. Doanh nghiệp phải hoàn lại phí bảo hiểm cho bên mua sau khi trừ các chi phí hợp lý (nếu có) theo thỏa thuận trong hợp đồng. Bên mua phải bồi thường thiệt hại phát sinh cho doanh nghiệp (nếu có).
- 3. Doanh nghiệp bảo hiểm cố ý cung cấp sai thông tin Theo khoản 3 Điều 22, nếu doanh nghiệp cố ý không thực hiện nghĩa vụ cung cấp thông tin hoặc cung cấp thông tin sai sự thật nhằm giao kết hợp đồng, bên mua có quyền hủy bỏ hợp đồng và được hoàn lại phí bảo hiểm đã đóng. Doanh nghiệp phải bồi thường thiệt hại phát sinh cho bên mua (nếu có).
- 4. Câu hỏi kê khai sức khỏe không rõ ràng Điểm a khoản 3 Điều 30 Thông tư 67/2023/TT-BTC quy định: nếu câu hỏi sức khỏe không rõ ràng, không xác định thời điểm, thời gian yêu cầu cung cấp thông tin thì việc bên mua trả lời không chính xác các câu hỏi đó không bị coi là vi phạm nghĩa vụ cung cấp thông tin.